ชุมชนไทดำแห่งเดียวในตำบลหนองเต่า อำเภอเก้าเลี้ยว จังหวัดนครสวรรค์ 

ชุมชนเกษตรกรรมบนดินแดนที่ราบสูงที่มีการพัฒนารูปแบบการทำเกษตรแบบดั้งเดิมสู่เกษตรตามแนวทฤษฎีใหม่ ชุมชนต้นแบบในการรักษาวิถีชีวิตเดิม สู่การเรียนรู้ ประยุกต์ใช้ และดำเนินชีวิตตามแนวพระราชดำริ 

บ้านท้ายเหมืองเป็นชุมชนที่มีความหลากหลายทางชาติพันธุ์ ศาสนา และวัฒนธรรม ประกอบด้วยคนไทยเชื้อสายกะเหรี่ยงซึ่งเป็นกลุ่มชนดั้งเดิมในพื้นที่ คนไทยจากภาคอีสาน ชาวกะเหรี่ยงนอก ทั้งคนพม่า คนทวาย กะเหรี่ยงและมอญ

ชุมชนชานเมืองที่มีความเป็นมายาวนานก่อนการตั้งเมืองมีการเคลื่อนย้ายพื้นที่เพื่อหาพื้นที่ตั้งบ้านที่เหมาะสมกับการตั้งบ้านเรือนในทุกๆด้าน ปัจจุบันยังเป็นพื้นที่รองรับการขยายตัวของเมืองมหาสารคามที่เติบโตขึ้นเรื่อยๆ

โบราณสถานที่ตั้งอยู่ในเขตพื้นที่ของชุมชน คือ วัดช้างค้ำ หรือที่เรียกกันว่า วัดกานโถมกุมกามภิรมณ์ แหล่งกำเหนิดการค้นพบเมืองโบราณเวียงกุมกาม 

หนองผือคำ ดินน้ำใส ในน้ำมีปลา ในนามีข้าว ชาวบ้านสามัคคี มากมีวัฒนธรรม นำไปสู่แหล่งท่องเที่ยว

ชุมชนเก่าแก่ ลานพรุขนาดใหญ่

ท่าเรือเก่าในอดีต

ชุมชนบ้านน้ำลี ชุมชนที่ยังคงความเชื่อในเรื่องสิ่งเหนือธรรมชาติ มีการประกอบพิธีกรรมการเลี้ยงผี เพราะเชื่อว่าคอยปกป้องดูแลคนในหมู่บ้านให้มีความสงบสุข ประเพณีที่เป็นเอกลักษณ์ที่บ้านน้ำลีที่ยังรักษาไว้ได้แก่ ประเพณีแห่กัณฑ์เทศน์ เทศน์มหาชาติ

ชุมชนสังคมเมืองในพื้นที่สำคัญทางประวัติศาสตร์ริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยา บริเวณที่ตั้งสถานที่สำคัญทางศาสนา การศึกษา และย่านเศรษฐกิจ พื้นที่ที่มีความน่าสนใจอีกหนึ่งแห่งของกรุงเทพมหานครที่ไม่ควรพลาดชม